Freitag, 27. Januar 2017

Xwadê Bi Zmanê Kurdî Bang Kiriye -1-



Ez u xwadê, em li kêleka hevdu runiśtine.
Źi berî ku em dest bi sohbeta xwa bikin, ez dixwazim bala wî bikiśînim ser mêvandariya wî ya di xewna min da.
Gotina min dibirre, «Xwa ne’êśîne, haya min źê hee ye.», dibêźe.
Rewatiyeke sosret di min da ćêdibe.


Ez bala xwa didim berbi ćiyayên li hemberî me.
Em herdu źî l’ wan ćiyan dinihêrin.
Ez li hêla xwadê ya rast u ew źî li hêla min ya ćep runiśtiye.
Lutkeya ku em li ser runiśtine wekî giraveke bilind ya di nav zeryayê da xuya dike.
Em źi źor va temamê ćiyayên li ser dinê dibînin.
Lê ćiyayê ku em li ser runiśtî ne, wekî ku dê u bavê hemiyan ’be, hîsseke hilo di min da ćêdike.
Hemî cure dar u ber, heywan, giya u kulîlk xwa tê da l’ ba dikin.
Ćemên ku bi spehîbuna xwa dilê min źi min digirin u diben, hênikayiyeke mestane di min da ćêdikin.
Ez hîć dil nakim ku dest bi axaftinê bikim.
«Źixwa ew źi berî min l' tiśtê di serê min da dihese.» dibêźim xwa bi xwa ra.
«Ćima źi min ra nabêźî?», dibêźe.
Dîsan pê hesiya, dibêźim
«Ći, ezbenî?»
«Źi bîr neke, vê kêliyê ez źibo bersîvan li vir im, ne źibo pirsan.»
«Źixwa tu pirsên min dizanî, ma tu nikarî yek bi yek bersîvan bidî min, hi?»
«Min got, ez ne źibo pirsan li vir im.»
Bala min hîn źî l’ wan ćiyayên li hemberî me ne.
Min destên xwa li ser ćogên xwa girêdane.
«Ezbenî, zman ...»
«Herêêê ...», dibêźe.
«Ezbenî, zmanê kurdî ...»
«Êêê, dizanim, ...»
«Gava ez zarok bum ez li ber u ser van kaśan bi zmanê kurdî li duv berxikan dibeziyam.»
«Źiber ku berxikan bi kurdî dizaniyan, loma.»
«Min dizaniya ku berxikên me bi kurdî dizaniyan.»
«Di destpêkê da min zmanê kurdî ćêkir, paśê źiyan, heywan, giya, ćem u hewa, herd u agir. Paśê min bi zmanê kurdî bang kir.»

...




Montag, 23. Januar 2017

Ligorî Zmannasiyê Eslê Ereb, Fars U Tirkên Bê «Derpî»



Hindî wext hatiye bavê mino.
Źibo ku em bikarin baśtir u xwaśtir bêbaviya tirk, fars u erebên bê «derpî» fam bikin, zelaliyeke bingehîn ya zmannasiyî źibo peyva me «bê derpî/derpe» pêwist e.
Helbet min bi gotinên gilower źî dikariya mebesta xwa bibêźim.
Lê ez ê vê yekê nekim u piśta xwa yan źî berê xwa nedim leqleqa absurd.
Bila vê gavê absurdî nebe karê me yê lotikên germik u tuź.
Ćendî lotika me ya bi bizmar kîp u xwaśtir ’be, ewćendî źî dê pêśeroźa me geśtir ’be.
Loma źî źi lotikên germik netirsin.

Divêt em esl u feslê peyva kurdî derpî/derpe zelal bikin, hetta źê wêdatir divêt em ronî u gurrî źî bikin.

Di zmanê hîndî-ewrupî yê bingehîn da kiryara *drep- mehneya «źêkirin, dirrandin, birrîn» dide.
Di yonaniya kevin da kiryara drap-o wateya «berhev kirin, źêkirin, birrîn» dide.

Di zmanê vedî u sanskrîtî da peyva drāpi- mehneya «manto/palto/gocik, kinc/cil» dide ...
Yanî kurdî derpî/derpe źi kurdiya kevin *drāpi-ka- tê u di zmanê hîndî-ewrupî yê bingehîn da wekî *drēpi-ko- / *dropi-ko- bu, u bi dibêtiyeke mezin wateya «(perće)ya źêkirî, (perće)ya źê birrî» dida.

Loma źî berxikino, zêde piśta xwa nedin tirk, ereb u farsên bê derpî.
Źixwa mîna ku źi peyva derpî źî bellî dibe, bênamusên «dirrandî» ne, «(perće)yên źêkirî u źê birrî» ne.
Hindî drutina van bêbavên «dirrandî» źî meselê ćareser nake.
Hun di bratiya wan «perćeyên źêkirî u źê birrî» 'nin.





Freitag, 20. Januar 2017

Źi Beźn U Bala Ku Zmanê Kurdî Nabare ...


Gava zman zmanê kurdî yê pîroz 'be di mêźiyê meriv da, źixwa źi beźn u bala meriv Kurdistan dibare!
Źi bîr nekin.

Hun guh nedin wan "kurdên kućik" yên ku bune namerdên zmanê tirk, ereb u farsên qewad!
Meriv di mêziyê xwa da ći ćandiye, ew zîl dide.
Helbet meriv wî dićîne źî.
Kurdê ku di mêźiyê xwa da zmanê tirkên teres kiriye mîr u wezîr, ewê bibe kućikê wî źî.
Bê lome, u bê nifirên źi kezeba reś.

Biborînin, em zmanê xwa, em zmanê bav u kalên xwa yê bi hezaran salan źi wan "kurdên" ku bune qewadên zmanê tirk, ereb u farsên namerd dixwazin!
Kesê ku nekariye bibe camêrê zmanê xwa yê bi heft gurćik, helbet ewê bibe qewadê zmanê diźminê xwa yê bê gurćik!

Heger xwadê li źor 'be, gundiyên bi zmanê kurdî źî li źêr in.
Loma bila kes guh nede wan bêbavên "bi xwadê".


Tê gotin ku canikekî Kurdistan'î bi zmanê kurdî li Emêrîka'yê, li baźarê Chicago'yê rêstorenteke bi xwarinên kurd vekiriye u navê wê źî kiriye GUNDÎ.
Cano bi canana xwa sond dixwe, loma.
Cano'yê ku źi Canan'a xwa bi guman e, źixwa bê canan e.

Lê li Stembol'a tirkên namerd heft-heyśt mîlyon kurd hee ne, li Ewrupê nêzzîkî du mîlyon kurd hee ne, tenê yek źî navekî bi zmanê kurdî nade kargeh u dukanên xwa!
Vê gavê, di nav du-sê salên dawiyê da mîlyonek ereb li Stembol'ê cî bune, u tê gotin ku nîviyê navên tabeleyên li Stembol'ê bune erebî, u van erebên bê derpî herkesî mecbur dihêlin ku bi zmanê erebî bipeyîvin!
Źiber ku źi beźn u bala wan zmanê wan qewadan dibare.
Lê źi beźn u bala me źî zmanê tirk, ereb u farsên namerd dibare, ne zmanê me.

Îcarê yanî, herd źî źi barana ku źi me dibare, śerm dike.




Mittwoch, 11. Januar 2017

Dêrsim Bê Av U Bê Kurd Maye -2-



Ez heśyar bum, źi xewna xwa derketim.
Źi piśtî demekê bi xewarî dîsan derbazî nav xewa xwa bum.
Ez ê dubare bićuma xewna xwa ya li Dêrsim’ê.
Birryar bi vî hawî hatiye dayîn.
Ez wekî lîstikvanê sereke yê di fîlma xwa da tenê li pey rola xwa ketime u źê pê va ne mafê min u ne źî hêza min hee ye ku berê ćîrokê bidim ciyekî din.

Źi niśkê va min xwa di nav odeyeke ron u vekirî da li ba tedaviyekê dît.
Em li Dêrsim’ê ne.
Lê îcar Dêrsim’ê wekî baźarekî mezin xuya dikir.
Havîn e u li der hewayeke pirr xwaś hee ye.
Ligorî dengên ku źi der va dihatin odê, li ser kolan u kućeyan śêniyeke rengîn hee’bu.
Ez, xaltîka terapîst u źina nexwaś, em di odeyekê da li hember hevdu runiśtine.
Derî u pace vekirî ne, wekî ku em li bexćê runiśtî bibin, hîsseke hilo di min da ćêbu.
Ez wergêrrtiyê dikim źibo źina kurd ya ku hatiye tedaviyê u bi zmanê elmanî nizane.
Bi źina kurd ra ez bi kîźan zmanî dipeyîviyam, nizanim.
Lê wergêrra ku min bi zmanê elmanî dikir, tê bîra min.
Terapîstê ći dipirsiya, nayê bîra min.
Źi piśtî ku seetek derbaz bu, terapîstê tedavî bi dawî kir.
Źi tevgerrên wê hilo xuya dibu ku pićekî leza wê hee’bu.
Gava em bi hev ra rabun ser piyan, źina kurd xatir źi me xwast u derket der.
Lê divêt xaltîka terapîst li ser kaxizekê wergêrrtiya ku min źibo seetekê kirî bu, testîq bikira.
Bi lez kaxiz îmze kir u daa min.
Em bi hev ra derketin ber dêrî. Ew li pêś bu. Turikek u dosyeyek di destên wê da bun. Bi lez berê xwa daa kućeya li hemberî me.
Fîstanek li ser wê bu.
Ez pićekî li paś mam.
Gelek meriv li ser kolanan b’ vir u wir da dićun u dihatin. Di vê kêliyê da gava terapîst serê xwa ćerx kir u berbi hêla min va nihêrî, ez ketim nav kolaneke din.
Riya min pićekî berbi źêr va diću. Hewa pirr xwaś bu. Her der kesk bu. Li kêleka riya min nahalek źî hee’bu.
Min got, «Ez ê źi vir heta Erzingan’ê bibezim.» u min dest bi beza xwa kir.
Źi piśtî sed mêtroyan sekiniyam. Solên min ne źibo bezê bun.
Li hêla din min dil dikir ku ez carekê herrim ser ćiyayên li dor Dêrsim’ê źî, źi berî ku tarî bikeve ser herdê.
Min berê xwa daa nahalê, ez ê derbazî hêla din bibuma u bićuma serê ćiyan. Źiber ku av di nahalê da hee’bu, ez berbi hêla din bazdam.
Gava bedena min l’ hewê ket, źi niśkê min bi hêz bedena xwa guvaśt. Ez daneketim ser herdê. Her ku diću bedena min berbi źor va bilindtir dibu. Ez di vî halî da heta ser kaśa li hemberî min firiyam.
Paśê peya derketim źor. Li ser rê riya trênan hee’bu. Lê ray tune bun, li śuna rayan kebloyên êlektrîkê raxistî bun.
Min, «Herhal źi zu va ye ku trên nayên van deran» got xwa bi xwa ra. Ez li ser riya trênê ha ha meśiyam. Min źi dur va ćend kes dîtin, digel stasyona kevin bun. Lê ez nećum hindê wan.
Îcarê dilê min bi riya hesin ya xerabe pirr ʰêśiya.
Ez l’ demên berî fikiriyam.
Min got, «Herhal wan însanên li van deran źî ev śop li paś xwa hiśtine u ćune.».

Ez źi xewna xwa derketim.
Lê vê carê di odeya xwa, di nav ciyê xwa da bum.
Źi der va berfa ku her der spî kirî bu, tarî źi herdê rakirî bu.




Montag, 9. Januar 2017

Dêrsim Bê Av U Bê Kurd Maye -1-



Ez di odeyeke ku li ser ćema Munzur’ê hatiye ava kirin da rudinim.
Źi derî min du-sê kesên din źî hee ne li hundur.

Paca malê berbi źi ćiyayên ku ava Munzur’ê tê va dinêhire.
Kesên ku di hundur odê da ne, nas nakim.
Li der hewayeke xwaś hee ye, germa havînê ye.
Deriyê odê yê berbi der va vekirî ye u ez li śuna xwa ya runiśtî kućeya li der va dibînim.
Di nav dêrî ra li hêla din ya kolanê dukanek li ber ćavên min dikeve.
Tevî ku ez li hundur bum, min hîn li der ti cî nedîtî bu źî, hîssa ku ez li gundekî bibuma, di min da ćêbu.
Lê ez li Dêrsim’ê bum.
Di paca malê ra l’ ćema Munzur’ê meze dikim.
Pirr drêź xuya dikir berbi ćiyayan va.
Sosret e, lê di ćema Munzur’ê da hîć av tune bu.
Xemgîniyeke źanî di min da ćêbu.
Mîna ku li derudorê źiyan mirî ’be, hîsseke sosret xwa di min da daa der.
Pirr pê hêśiyam.
Min berê xwa daa kesên di nav odê da u źi wan pirsî, ka ćend kes li Dêrsim’ê diźîn. Ez bi kîźan zmanî dipeyviyam, nizanim.
Gotin li dor sê hezar kesan li Dêrsim’ê diźîn.
Îcar ez bêtir xemgîn bum. Min xwa bi xwa ra got, divêt hîć nebe sî hezar kes li Dêrsim’ê hee’buna.
Ez derketim ber dêrî. Li der va mîna ku Dêrsim gundekî pirr pićuk buyî ’be, xuya dikir.
Min li ser kolanê berê xwa daa vir u wir źibo ku ez śêniyeke mezin bibînim.
Bê fêde ye, tenê ćend kes li der hee’bun.
Di vê gavê da mînîbusek hat li ser kućê ćerx bu, sekiniya.
Ćend kes źê daketin.
Bi hatina mînîbusê u ćend kesan ez pićekî kêfxwaś bum.
Min xwa bi xwa ra got herhal ewê hîn gelek kes werin.
Dêrsim wekî gundekî bu, vala buyî bu.
Min nedizanî ku ew Dêrsim’î li ku ne, b’ ku da ćune.
Tevî ku min Dêrsim hîć nedîtî bu, merivên li Dêrsim’ê hîć nas nedikir źî, dîtina Dêrsim’ê ya di vî halî da kezeb l’ min bir talanê.
Ez pirr li ber xwa ketim.
Dêrsim di nav ćiyayan da mîna kovika tasekê bu.
Ez l’ wan kaśên li hember xwa dinêhirim.
Ćend heywanên ku li ćêrê ne, dibînim.
Mîna kaśa li gundê me ya li Kevirê Kiran xuya dikir.

...





Samstag, 7. Januar 2017

Dax U Źan, U Bîrokên Bê Bîr



Gava derd giran ’be, bizanin ku rih di kezeba xwa da diśewite.
Heger kezeb neśewite, źixwa derd źî tun e.
Her du źî destbrakên hevdu ne, bi hev ra dixwin u vedixwin.
Dibe ku derdê kurdan tune ’be.
Dibe ku kurdan derdên xwa źi bîr kirî ’bin.

Belkî źî kurd bîrokên sedsalê ne.
Herhal derdê kurdan yê girantirîn «bîrokî» ye.
Dibe ku kurd «bîrokên» bê «bîr» yên li paś mayî ’bin.

Tê gotin ku herkes źi źiyana xwa gazincan dike, ti kes źi ziyana xwa memnun nîn e, lê herkes źi aqilê xwa gelekî memnun e.
Îcar em bala xwa bidin me kurdan.
Derdên me źi sînorên xwadê źî derbaz bune.
Źixwa kezeb buye tertele.
Lê dîsan źî kurdê bê derpî dike qîrreqîrr u dixwaze l’ tirk, ereb u farsên teres bratiya xwa helal bike.

Di mêźiyê kurdan da ti cî nemaye ku nehatî ’be dax kirin.
Gava dax dibe, diśewitîne.
Źana mezin źê pê va dest pê dike.
«Źan» di «daxbun»ê da ye, ne di «daxkirin»ê da.
Ya ku dimîne, dax e, ne źan e.
Kurd bi gilî u gazinc in, bi «dax» in.
Lê źanên xwa źi bîr kirine.
U bi daxên xwa ra ru bi ru mane.

Sosreta xwadê ye, bavê mino, sosreta xwadê ye.




Mittwoch, 4. Januar 2017

Aqilê Kurdan Yê Śekirkî



Tiśt nabe, u ćare tun e, em ê dubare binivîsîn.
Źixwa serê me kurdan serekî cihê ye, ne wekî yê xelkê ewćend śekirkî ye.
Gava mesele dibe zmanê kurdî, ne serê me nerm dibe ne źî bi temamî hiśk dibe.
Kesê ku were bi me ra hêsabekê bike źî tun e.
Te ći li ser bazara berdîberdayî kiriye, di ćend ciyan da serê zmanê kurdî śkandiye, tu u kêfa te.
Te ćendî śkandiye, ewćendî źî tu dîkê malê yê bi heft gurćikan î.
Źi roźa ku ev înternêta bêbav hatiye îcad kirin u b’ vir da, roź derbaz nebuye ku min mista xwa l’ serê xwa nexistî ’be.
Mesele ći ye aniha?
Mesele aqilê kurdan yê ku di bin xizmeta zmanê tirk, ereb u farsên namerd da ha ha lotikan tavêźe, ye.
Lê li hêlekê kurd bi dilekî coś karê xwa dikin, źibo ku zmanê tirk, ereb u farsên bêbav meśru bikin, li hêlekê źî xwa l’ kurdîtiyê datînin.
Ev śorbe nayê xwarin.
Were xwarin źî ti xêr źê nayê.
Tevî ku ez herro dibêźim źî, yanî dinivîsîm źî, xema kîrê kurdan nîn e.
Wey tifuuu!
Yaw bi salan e ez dibêźim, «Kuro, ćavbelqitîno, meriv wekî bru/brî, drêź, bra, stran, spas, spî ...» dinivîse, ne wekî «biru/bi, dirêź, bira, sitiran, sipas, si ...».

Ê de îcar bavê mino, kurdê ku di kurdbuna xwa da zelal nebuye, dê ćawan źi tirktiya xwa ya śêlo xelas bibe, hi?




Sonntag, 25. Dezember 2016

«Ev Sî Sal In Ku Em Bi Kurdî Nedipeyîviyan»



«Bavo, em ê źibo ćayekê herrin mala Xanim’ê ...», me got u em źi malê derketin.
Bi tevî kewa li ba min, em di nav malan ra derbaz bun u hatin mala xaltîka me Xanim’ê.

Nêzîkî deh kesan li ser balkona ber dêrî hee’ bun.
Keća xaltîka me Xanim’ê li ber sêlê runiśtî bu, nan dipat.
Lawê xaltîka me Xanim’ê Nîhat u ćend kesên din bi hev ra ćay vedixwarin.
Li ser maseya mezin pendur, zêtun, run u selete hatî bun daynîn.
Bi kenn u kêfxwaśî me silav daa hevdu, me hev du pać kir.
Li ciyên ku rabuyî bun, em dan runiśtin.
Bi lez piyaleyên bi ćay tîźî kirî haniyan u dayniyan ber me.
Ez bi kurmanciya me dipeyîvim.
Ew źî bi min ra bi kurmanciya gundê me dipeyîvin.
Carina bê daxwaz tirkî tev l’ axaftina xwa dikin.
Li ber me menzereyeke bedew xwa drêź kiriye, hemî ćiya bi rehm l’ me mêze dikin.
Em him vedixwin u him źî dipeyîvin.
Ćend ciwanên malê hatin. Me hevdu nas nedikir.
Gava min bi kurdî silav daa canikan, Nîhat got, «Ew bi kurdî nizanin, yanî fam dikin, lê nikarin bipeyîvin.».
Her kes mecbur mayî bu ku bi kurdî bipeyîve.
Yên ku bi kurdî nedikariyan yan źî tirkî dixistin nav kurdî, źi min lêborîn dixwastin.
Źiber vê rewśa nuh, źi nuh va bi kurmancî axaftin, di serê millet da tevliheviyek ćêkirî bu.
Him śaśo-maśo buyî bun u him źî dubare bi kurmancî peyîvin di wan da xususiyetên cuda derxistî bu der.
Dema em bi hawî bi hevdu ra dipeyîviyan, Elî Ekber berê xwa daa min, «Yaw Beghyanî, ev sî sal in ku kes li van derina bi kurmancî napeyîve, lê ev du sal in ku bi hatina te xelkê dîsan dest bi kurmancî kir.», got.
Min źî, «Ez fam nakim, ćima em kurmanc bi zmanê tirkan dipeyîvin u ćima tirk bi kurmancî napeyîvin.», got.
Got, «Heqqê te hee ye, lê hindî her tiśt di destê zmanê tirkan da ye, em mecbur mane. U tirs ...».

Ez dibêźim, desthilatdariya ku tirk zmanê xwa l’ me ferz bikin, me bi xwa xistiye destê wan.




Freitag, 23. Dezember 2016

Molleyên Fars U Śerrê Tunekirina Zmanê Kurdî



Em dubare bikin.
Klîta hînbunê ya sereke dubarekirin e, loma.

-
De were źî l’ halê zmanê kurdî neśewite.
Hîcar molleyên qewad yên fars ferman dane ku rê li ber zmanê kurdî were girtin.
Gotine, «Divêt peyvên zmanê kurdî yên ku di nav kar u barên fermî da tên bi kar hanîn, werin havitin.».

Ma hun dizanin ćima vê qewadiyê dikin?
Eynen weha gotine: «Źibo parastina zmanê farsî.».
Wey bila xwaliya heft gundan b’ ser serê me da biriźe, «parastina zmanê farsî» ha!
Qey ewê dinya alem aniha bibêźe yên ku ev bi sedan salan e zilmê dikin, zarokan asîmîle dikin, bi hemî dezgehên xwa, bi polês u leśkerên xwa, bi ekonomiya xwa, bi medyaya xwa milletekî tune dikin, kurd in, u farsên pînc źî qurban in!
Qey ewê xelkê alemê aniha bibêźe, źiber zilma ku l’ zmanê farsî hatiye kirin, vê gavê camêr dixwazin bi hemî hêza xwa śerrê zmanê xwa bikin!
Tevî ku van farsên segbav źi sedî zêde zmanên îranî bi tevayî asîmîle kirine, zmanê xwa ne tenê li Îran’ê, li Efxanistan, Tacikistan u li welatên derudorê kirine zmanê serdest, hîn źî dawa zmanê xwa dikin.
Tevî ku sîstema xwa ya desthilat li her derê bi cî kirine u herkesî di nav vê sîstemê da dihelînin, têrbun qet nayê aqilê van kućikan.
De hun aniha vê yekê bi halê me kurdan ra miqayese bikin.
Halê me źi yê kućikan źî xerabtir e, źiber ku aqilê me bi hemî guyan hatiye suwax kirin.
Źi hêlekê va diźminên heram îman di me da kirine bexdenus, źi hêlekê va źî partî u siyasetvanên kurd yên ku b’ kêrî pîsiya kućikekî źî nayên, her tiśt tarumar kirine u hîn źî bi dil u can dikin.
Mesele bi hemî heśmetiya xwa ya bê namusane dikarin leqleqa girîngiya zmanê "tecawîzkarê" zmanê kurdî u milletê kurd bikin.
Źiber ku bi xwa berhemeke van tecawîzan in, źi derî vê yekê tiśtekî din nas nakin.


Źixwa baś tê zanîn, her însan ligorî proxremên ku di mêźiyê wî da hatine qeyîd kirin, tevdigerre, bazara xwa dike.





Mittwoch, 14. Dezember 2016

Gava Rê Źibo Dil Vedibe ...



Źi piśtî ku rê li ber min vebu, min dîsan berê xwa daa Kurdistan’ê.
L’ duv xewnên xwa ketim u ćum.
Xewnên heeyî u mayî li gundê me li benda min bun.
Źi ćarîkek sedsalî zêdetir ez bi van xewnên xwa rabum u runiśtim.
Lê rê ye, roźekê vedibe.
Mesele ne di vebunê rê da ye.
Mesele di tunebuna wan xewnan da ye.
Gava rê vedibe, hêdî ćuyîn dibe derdê giran di dilê meriv da.
Źixwa herd herdeke bi derd e.
U dilê me źê ćêbuye.
U bîrya dilê xwa dike.
Loma źî meriv berbi xwa va dikiśîne.

Herê, ez vê havîna buhurî dubare ćum, u li herdê xwa bum mêvan.
Rast e, bum mêvan.
Her tiśt di halê xwa da bu. Yê nu ez bum.
Hêdî ne ez ew berxikê berê bum u ne źî ew gund gundê min yê berê bu.
Ez xwa b’ vir u wir da ćerx dikim.
Ewqas wext derbaz buye, meriv nizane ku l’ ći bigerre, meriv nizane ku li pey ći bikeve, li pey ći ye.
Lê śopên heeyî îcarê źi min ra dibin ciyê bextewariyê.
Ez têdigêźim ku min li vir, li vî gundî śopek li paś xwa hiśtiye.
Źixwa heger ez ne li vir bibuma, ewê ev śop źî aniha li vir nebuna.
Êś e, bi śopên mandî tê u dikeve kezeba meriv.
Ne hesin e ku meriv bi avê sar bike.
Ćendî canê meriv têśîne źî, ewćendî źî źi meriv hez dike. 



Mesut Firat: "Bela Ye Dil"



Gava ez cara yekem di havîna sala 2014an da ćuyî bum Kurdistan'ê, Mesut'ko bi Xelef'ko und Omer'ko hatî bu ba min, buyî bun mêvanê min.




Samstag, 10. Dezember 2016

Kevirên Ku Tifî Herdê Dikin


Canê min carina ewqas sivik dibe ku ...
Di van demên hilo da dibêźim heger ez barê li ser piśta xwa pićekî girantir bikim, ewê ćêtir ’be.
Divêt meriv di bin barê xwa da xwî bide, bifetise.

Lê barê li ser piśta min, barekî cuda ye.
Meriv ne dikare bibîne, ne źî dikare belaya xwa pê vede.
Wekî moriyan e.
Źê filitîn tenê fenteziyeke belek e.
Meriv ćendî źê direve, ewćendî źî pê dibe bendî.
Ew źî bi te ra direve.
Tevî ku bêhna te dićike, dilê te dike ku b’ ser kezeba te da biteqe źî, ew kêfa xwa xerab nake.
Di bedena meriv da cî namine ku nebuyî ’be pag.
Kavilên źi kevirên śkandî tufî ruyê herdê dikin.
Riyan li paś xwa ćêdikin.
Lê rev źê nîn e.
Ćimku śopên heeyî li pey meriv tên.
Źêbirin wekî xewn dimîne.
Reva di nav śopan da śopên xwa zêdetir dike.
Źibo ku meriv xwa di nav śopan da l’ śopên din nepêćîne, herhal baśtir e ku meriv xwa zêde li ciyê xwa nelivîne.

Barê min śopeke bi bela ye.
Barê min kurd in.
Kesên ku li ser śopên zmanên din dimeśin, ewê ćawan bi zmanê xwa śopekê li paś xwa bihêlin?!

Herê, śop śopa min e, bela belaya min e.
Zu yan źî dereng helbet em ê roźekê l’ hev bikevin.




Samstag, 26. November 2016

Bila Haya We Źi Śofêrên Bi Zmanê Kurdî Hee’be!



Źi piśtî ku xalê me Max Planck di sala 1918an da diyariya Nobel’ê ya źibo fîzîkê bi dest dixe, ew źi hêla gelek înstîtut u zanîngehên Elmanya’yê va tê vexwadin.

Xalê me digel śofêrê xwa yek bi yek wan înstîtut u zanîngehan ziyaret dike, li her derê gotara xwa ya li ser «Teoriya Quwantum»ê pêśkêś dike.

Di vê navberê da sofêrê  xalê me Max Blanck hemî gotara wî źiber dike. Gava ew carekê bi hevdu ra dipeyîvin, śofêrê Max Planck dibêźe:
«Birêz Planck, ma hun naxwazin em carekê rola xwa biguherînin u ez li śuna we gotara we li ciyê din pêśkêś bikim, hun źî li ciyekî herî pêś ru’nin u min guhdarî bikin, hi? Źixwa hun hertim eynî tiśtî dibêźin. Li hêla din hun ê hindekî bêhna xwa ber'din.».

Kêfa xalê me Max Planck bi vê pêśniyazê pirr tê u loma źî di cî da qebul dike.
Cara din tên li zanîngeha Munîx’ê dibin mêvan.

Max Planck u Albert Einstein.
Śofêrê xalê me Max Planck derdikeve pêś guhdaran u gotara ku źiber kiriye, pêśkêś dike. Herkes bi baldarî guhdariya wî dike.

Di dawiyê da profesorek radibe u pirsekê bi Teoriya Quwantum’ê va girêdayî źi śofêr dike – tabî kes nizane ku ew śofêrê Max Planck e –.

Śofêr qet li xwa nagire, bi rewśeke gelek rehet u bi hêdîka bala xwa dide guhdaran u dibêźe:
«Ya rast min qet nedipa ku li baźarekî ewqas pêśketî u medenî meriv źi min pirseke evqas basît bike. Loma źî ez dibêźim heger śofêrê min bersîva vê pirsê bide baśtir dibe.»

Kurdino, berxikino, hay źi śofêrên di nav xwa da hee’bin, bila bi tirkî u tirktiya xwa kurdî u kurdîtiyê nefrośin we.
Tiśtê ku ewê bifrośin we tenê zmanê tirkî u tirktî ye, loma.
Źiber ku meriv tenê malê di dukana xwa da dikare bifrośe, ne xewnên zirzop. Ew MAL źî di dukana wan kurdan da zmanê tirkî u tirktî ye.




Samstag, 20. August 2016

Rêwîtiya Duyem Ya Berbi Kurdistan’ê Va -27-: Efsane -7-



"...
Maleke kurdan ya kurdîn
Ćîroka drêź ya bê 'hahooo'
Payîneke mandî ya bextê nivîsî ye
Bextê ćîrokê di nav niviśta nivîsî da runiśtiye
Yan ewê di nav rooźê da bipiśêve
Yan źî ewê b’ nav herdê da biriźe
Rewiśta ćarenusê buye reśeme źê ra
Diśewitîne
Hefsar bi hefsar drêź dibin heyv li pey
Reśeyên bi bela bune rêśiyên bi śehwet pê ra
..."





Donnerstag, 7. Juli 2016

Rêwîtiya Duyem Ya Berbi Kurdistan’ê Va -26-: Efsane -6-



[ ... ]
Śuveke bi deśt e ev ćerm
Avê źi canê min vedixwe
Di bin śunikên bi śîn da gîsinên birćî diśkîne
hunera kurd
Can buye beyareke bi kevir
Ćekemên ćetolî tê da neynikan tavêźin
Ne bevśika pîrika min lê śeh dike
Ne źî simtraśa kalikê min źê dićêre

Xewnan ćêdikim bi gîrî li ber roźingên xwadê
Peyvên di mêrasên mayî da ćîrokan distrên bi hedarî źi min ra
Eźderheyên zîvîn źê radihêźin lutkeyên spî
Zinaran diśewitînin bi gadośên runî
Li źor ref bi ref reveke ezmanî
Li źêr nimêźeke xwînî
[ ... ]

                                Hezîran 2016, Swîsre